Eenzaamheid, de barrière op weg naar een gelukkig leven

Eenzaamheid, de barrière op weg naar een gelukkig leven

“Ik stel me graag kwetsbaar op, maar vind het doodeng”

Jens (22) woont op zichzelf in de binnenstad van Leiden, heeft een fulltime baan en elke dag collega’s om zich heen. Aan interesses ook geen gebrek: van fantasyboeken tot alles wat met programmeren te maken heeft. Niets te klagen, zou je denken. Maar schijn bedriegt: ook bij jong werkenden ligt eenzaamheid op de loer. En die komt in vele gedaanten.

Supersnel en vaak onpersoonlijk

Bij eenzaamheid denken we voornamelijk aan mensen die letterlijk fysiek alleen zijn; zij hebben geen mensen om zich heen. Een vaak aangehaalt voorbeeld hierbij zijn ouderen – en met goede reden. Een groep die iets minder voor de hand ligt, zijn de jongvolwassenen. Dat is toevallig ook de groep waar ik onder val; en ik zal je proberen iets te vertellen over mijn ervaringen in deze supersnelle maar vaak ook onpersoonlijke samenleving.

Alleen wonen, alleen thuiskomen

De eerste -voor de hand liggende- oorzaak voor mijn eenzaamheid is eigenlijk redelijk simpel: ik woon alleen. Ik werk fulltime, dus doordeweeks zie ik overdag eigenlijk alleen maar m’n collega’s – die super tof zijn! Maar dat vult de leegte niet op die ik voel als ik thuiskom. Er wacht niemand waarmee ik even de dag door kan spreken.

Toen ik drie jaar geleden op mezelf ging wonen, in de binnenstad van Leiden, heb ik me daar verdomd slecht op voorbereid. Ik deed het voornamelijk om mijn thuissituatie te ontvluchten. Ik kon eindelijk alles zelf bepalen! Niemand meer die me vertelt wat ik moet doen! De keerzijde hiervan was dat ik niet doorhad wat ik eigenlijk verder nog allemaal miste – er is namelijk ook niemand die je vertelt dat je eindelijk een keer het huis uit moet komen!

Het ritueel van moe zijn, piekeren en jezelf afsluiten

Dus die letterlijke, fysieke eenzaamheid is voor mij best een groot ding – en dat merk ik vooral in de zoektocht naar een partner. Wat er nu vaak gebeurt is dat ik ‘s avonds veel te moe ben om nog iets sociaals te ondernemen (en zeker nieuwe, avontuurlijke, spannende dingen). Het gevolg is dat ik maar op de bank ga liggen en Netflix aanzet, totdat het hele ritueel zich de volgende dag weer herhaalt. En uiteindelijk ben ik het verhaal gaan geloven dat dit het maar is: ‘Maakt niet uit wat ik doe, ik zal altijd alleen blijven.’

Dat er genoeg mensen om me heen zijn die ik zou kunnen bellen, of mee kan afspreken, komt op dat moment van piekeren eigenlijk niet in me op. Want naast fysieke eenzaamheid, bestaat er ook psychische eenzaamheid. Ofwel: je eenzaam voelen terwijl je omringd bent door mensen. Ik heb me altijd al anders gevoeld en dat uitte zich voornamelijk in de hobbies die ik had, waar ik met geen ‘peer’ over kon praten. ‘Programmeren – wie doet dat nog meer? Ehm.. niemand? We zitten in groep 8 van de basisschool, wat verwacht je dan? Het lezen van super dikke fantasy boeken? Leest er iemand nog boeken tegenwoordig?’

De connectie is zoek

Het gevoel van onbegrip is bij mij nooit helemaal weggegaan, wat er nu in resulteert dat ik me eigenlijk ook niet meer kwetsbaar opstel. Als man zijnde is dat sowieso al lastiger, aangezien het stereotype beeld is dat mannen geen emoties hebben. Mijn vader liet die in ieder geval niet zien, dus ik probeerde dat na te doen. Dat ik hooggevoelig ben maakte het ook allemaal niet veel makkelijker. Ik onderdrukte jarenlang emoties en dat doe ik nog steeds – lastig om gewoontes af te leren). Tegelijkertijd stoorde ik me aan de oppervlakkigheid van de gesprekken die ik probeerde te voeren: over games. Of gebeurtenissen. Of eten. Of feestjes. Maar wat ik miste was de connectie op emotioneel niveau. Hoe ik en de ander zich ergens bij voelt.

‘Waarom kan niemand zien dat ik me rot voel? Ik durf te eerste stap niet te zetten – red me alsjeblieft!’ Die kwetsbaarheid is super eng, maar tegelijkertijd ook waar ik het meest naar op zoek ben. Durf ik authentiek te zijn, mezelf te zijn, ook al gaat dat in het begin heel oncomfortabel en pijnlijk zijn? Toneelspelen kan ik heel goed, maar daarmee verlies ik zelf enorm veel energie en het zorgt er ook voor dat elk contact heel nep en geforceerd voelt.

En dan komen de tranen, heel zachtjes

Wat dat betreft ben ik wel wat jaloers op vrouwen. In mijn ogen lijken zij veel makkelijker emoties te delen en vooral als het allemaal niet meezit. Dat zie ik erg sterk als ik kijk naar de relatie tussen m’n zusje en m’n moeder. Het voelt niet alsof ik datzelfde kan doen. Als ik me rot voel, dan isoleer ik me. Dan laat ik vooral niet merken dat ik me rot voel. Ik praat er dan ook niet over en ik zal al zeker geen hulp vragen. Tot het moment dat ik alleen op m’n kamer kan zitten en de tranen over m’n wangen rollen (maar wel zachtjes, ik wil natuurlijk niet dat iemand anders het hoort). En als dat niet kan, leid ik me op wat voor manier dan ook af. Games, series...’Schuif het vooruit, onderdruk het gevoel.’ En zo is de vicieuze cirkel compleet, want op elk moment kan ik besluiten om uit die cirkel te stappen. Om wél hulp te vragen. Om wél naar sociale evenementen te gaan.

Maar nu niet. Dat komt morgen wel. Het is best wel eng, namelijk. Morgen heb ik er vast meer moed voor! Ik moet me eerst beter voorbereiden! En dan word ik in een weekend wakker... en blijf ik uren in m’n bed hangen, omdat het gevoel van eenzaamheid dan het zwaarts op me weegt. Ik kloot dan wat op m’n telefoon, maar social media maakt het hele fenomeen eigenlijk alleen maar erger. We zijn online omringd door miljoenen mensen, maar het voelt allemaal zo oppervlakkig. Mensen delen hun successen, maar niet hun falen. Het is heel makkelijk om te denken dat iedereen het helemaal voor elkaar heeft – maar jij als enige niet. Je zal vast iets fout doen – gewoon harder proberen!

De fucked-up realisatie

Maar tot we tot de realisatie komen dat iedereens leven fucked up is, dat deze wereld fucked up is en we dat ook durven toe te geven aan elkaar, ben ik bang dat er vrij weinig zal veranderen. Het is niet voor niets dat er steeds meer mensen depressief worden. Eenzaamheid is de eerste stap naar depressie. Technologie is mooi en innoverend, maar het kan oprecht contact met mensen nooit vervangen. En dat zouden we ook niet moeten proberen. Mijn devies: ‘Stel je kwetsbaar op, want zonder risico kan je nooit iets voor elkaar krijgen. Het hele leven is risico.’

En ik zal proberen m’n eigen advies ook op te volgen :)

Het boek Gedialogeerd

Het boek Gedialogeerd

Ook een fijn en gelukkig offline leven is belangrijk

Ook een fijn en gelukkig offline leven is belangrijk