Geplaatst op Geef een reactie

Relatie(s) versus corona

Er zijn een aantal thema’s die veel mensen in deze coronatijd bezighouden. Eén daarvan is een ‘break-up’ tijdens corona, of met andere woorden: je relatie verliezen en er (weer) alleen voor staan. Vanzelfsprekend is het verliezen van je relatie iets dat je leven overhoopgooit. Je dagelijkse patronen worden verstoord. Het lijkt erop dat een relatiebreuk in coronatijd nog meer impact heeft dan anders. Niet onlogisch, toch?

In de media

Als we de bijna dagelijkse berichten in de media lezen, is corona niet alleen een virus dat er vooral voor zorgt dat ons sociale leven op zijn kop staat, dat mensen bang maakt om ziek te worden, hun bedrijf kapot te zien gaan of hun baan te verliezen. Het heeft daarnaast ook enorm veel impact op onze relaties. Negatief èn positief. Hieronder drie negatieve citaten uit de media en drie positieve.

Negatief
  1. ‘Relaties onder druk door corona’
  2. ‘Experts verwachten dat het aantal echtscheidingen met vijfentwintig procent zal toenemen dit jaar’
  3. ‘Relaties steeds meer onder druk door thuiswerken’
Positief
  1. ‘Maar liefst 31% van de respondenten met een relatie geeft aan dat hun liefde is opgebloeid, tegen 18% die verslechtering ervaart. De meest genoemde reden? De lockdown’
  2. ‘Uit de cijfers blijkt dat mensen beter in staat zijn om met elkaar over seks en intimiteit te praten dan voor de coronacrisis’
  3. ‘Het kan de relatie ook versterken en verdiepen. Het is allemaal afhankelijk van de context’

Corona, de ultieme relatietest?

Duidelijk is dat corona het afgelopen jaar -al met al- voor velen de dagelijkse patronen behoorlijk heeft verstoord. Sommigen hebben een sterkere verbondenheid te danken aan deze periode, daarentegen hebben anderen ontdekt dat hun partner toch niet zo volmaakt blijkt te zijn als ze dachten aan het begin van hun relatie.

Het ene stel doet (weer) nieuwe ontdekkingen in en over elkaar en verdiepen en versterken hun relatie. Een andere stel ontdekt mogelijk versneld door deze omstandigheden dat ze minder goed bij elkaar passen dan ze dachten, waardoor er juist een verwijdering ontstaat.

In voor- en tegenspoed

Een ambtenaar van de burgerlijke stand las vroeger vóórdat de huwelijksakte werd getekend altijd een trouwgelofte voor (ik heb geen idee of dat nu nog zo is ?). Uit die gelofte blijkt dat je met je ‘ja-woord’ nogal wat hebt beloofd, als je het nog eens goed terugleest. Maar ja, daar sta je niet ècht bij stil op zo’n moment.

‘Ik zal je trouw blijven, in voor- en tegenspoed, in tijden van ziekte en gezondheid. Je bent mijn beste vriend en ik zal je altijd liefhebben en respecteren…Voor goed of ziek, in geluk of verdriet, kom rijkdom of armoede, ik neem je als mijn man/vrouw en zal mezelf aan niemand anders geven’.

Kortom of je nu gaat trouwen of gaat samenwonen, aan het begin van onze mooie relatie hebben we allemaal het idee dat we wel aan de meeste van die beloften kunnen en gaan voldoen. We zijn immers straalverliefd.

Wat wil je vinden binnen je relatie?

Tegenwoordig stellen mensen aardig wat eisen aan elkaar, voordat zij bereid zijn een diepere verbinding met elkaar aan te gaan. Kijk maar eens naar de oproepen op dating-apps. Ja, de juiste vrienden vinden is vaak al lastig, laat staan de juiste partner.

Niet onlogisch dat je iemand wilt vinden die bij je past. Heel goed ook iemand te zoeken met wie je je diepste gevoelens denkt te kunnen delen. Iemand die dezelfde waarden heeft, voor de dingen gaat die jij ook belangrijk vindt. Het is natuurlijk ook heel mooi een aanvulling voor elkaar te kunnen zijn. Elkaar te kunnen stimuleren en uit te dagen. Anders wordt het misschien wel heel snel saai.

De kunst is natuurlijk daar een balans in te vinden en te houden. Ook een beetje quality-time voor jezelf te houden en je eigen dingen te kunnen blijven doen, om ook met vrienden en collega’s een eigen plan te kunnen trekken. Niet altijd alles samen ondernemen. Dat laatste is normaal voor sommigen al lastig, in deze rare tijden is dat echter een nog grotere uitdaging.

De gevolgen van corona voor onze relaties

Deze coronaperiode, die nu al een jaar duurt, stelt ons tolerantievermogen behoorlijk op de proef. Door de vele maatregelen ontstaat vaak het gemis aan ‘vrijheid’. Niet alleen binnen vriendschappen en in het uitgaansleven, zoals uit eten gaan, een terrasje pakken of wat de vakantie betreft. Dat zijn eigenlijk best vaak nog wel luxeproblemen. En ‘eigenlijk’ is niets, zeg ik altijd. Laat dat woord maar weg.

Ook wordt er in deze periode thuis minder vrijheid ervaren. De hele dag op elkaars lip, onder spanning samen werken, lesgeven, lessen volgen, de kinderen verzorgen, noem maar op. Nauwelijks sociale contacten met je collega’s en/of werknemers. Werk en privé dat door elkaar heenloopt. Nauwelijks nog een moment voor jezelf. Elkaar geen ruimte kúnnen geven. En dan hebben we het nog niet eens over de psychische en financiële problemen of de toename van huiselijk geweld als gevolg van alles. Dat zijn géén luxeproblemen.

Hoe corona lijkt te werken als een katalysator

Natuurlijk is en blijft een relatie iets waar je altijd aan moet blijven werken. Dat geldt zowel voor relaties in de privésfeer als in de werksfeer. We zijn en blijven nu eenmaal verschillende individuen met onze hebbelijkheden en onhebbelijkheden. Ook al matchen we nog zo goed met elkaar. Het is niet altijd leuk of ‘leukig’ en “zonder lastigheid in het leven, is er geen liefde” zoals psychiater Dirk De Wachter al eerder zei. Maar je kunt je enorm eenzaam voelen binnen je relatie.

Je kunt je misschien afvragen of problemen binnen je relatie er al waren en of corona nu werkt als katalysator. Er ontstaat mogelijk als het ware een versnelling door de hele situatie. Met als gevolg dat er nu dingen gebeuren die anders tóch wel waren gebeurd. Dat vanwege de coronaperikelen er eerder beslissingen vallen, positief én negatief. Bijvoorbeeld de beslissing om uit elkaar te gaan of juist te gaan samenwonen. Ik heb beide ontwikkelingen om me heen zien gebeuren. Het draait allemaal om balans. Wanneer we niet meer kunnen houden van iemand zoals hij of zij is -en niet zoals je wilt dat iemand is- is die balans vaak ver te zoeken.

Waar begrip en onbegrip elkaar in het begin nog afwisselen, kan frustratie de overhand krijgen. In plaats van blij te zijn met wat je nog wel hebt (huis, dak boven je hoofd, eten, drinken, elkaar), ben je ontevreden, relativeer je nog nauwelijks, maak je ruzie over de kleinste futiliteiten en vergeet je mogelijk dat je partner net zomin perfect is als dat jij dat zelf bent.

Wat speelt er allemaal mee?

Durf je eerlijk te zijn tegen jezelf en te zeggen dat je nog steeds blij wordt van deze relatie? Hebben de fijne dingen nog de overhand of niet? Hebben jullie nu alleen een kort lontje in deze coronatijd of bleek dat al eerder zo te zijn toen de eerste verliefdheid over was. Kortom: hoe werd en was jullie relatie toen de roze bril was afgezet?

Als je nu een lijstje maakt met wat je per se wel wilt binnen je relatie en wat je absoluut niet of nooit meer wilt, heb je dan voldoende redenen om door te gaan? Zou je opnieuw beginnen met elkaar of kom je tot de conclusie dat je echt beter afscheid kunt nemen?

Waren er al eerder ruzies en meningsverschillen? Kunnen jullie over van alles praten met elkaar? Accepteren jullie alles (of in ieder geval genoeg) van elkaar. Geven jullie elkaar nog voldoende aandacht, èchte aandacht? Raak je elkaar voldoende aan, doen jullie nog genoeg nieuwe en leuke dingen samen en hebben jullie nog interesse in elkaars gevoelens, zorgen en bezigheden?

Hebben jullie (nog) dezelfde waarden en verwachtingen? Vind je dezelfde dingen (in je relatie) nog belangrijk? Wat speelt er allemaal mee en waar ben je het dan niet over eens, is daar een mouw aan te passen? Is er een middenweg, is er nog echte waardering voor elkaar? Bijvoorbeeld voor een moeder -of ‘huisman’- die alle ballen in de lucht moet houden naast ‘het moederen’. Waardering voor die rol, het huishouden, besef je het belang van recht op een stukje eigen leven in plaats van altijd maar aan ‘zorgen’?

Maar ook andersom! Klaag je alleen maar of geef je ook aan in een constructief gesprek wat je dwars zit, zonder uit te vallen? Geldt het advies wat je aan de ander geeft misschien ook wel voor jezelf? Voel je je wel gezien en gehoord? Zit je niet te veel in de slachtofferrol?

Waarom de relatie met een ander zo ingewikkeld is

‘De enige relatie die beide partners gelukkig kan maken, is er een waarin sentimentaliteit geen plaats heeft en geen van beide partners aanspraak maakt op het leven en de vrijheid van de ander’ zei Milan Kundera (een van de belangrijkste hedendaagse schrijvers) eens. En ‘elke relatie is een reflectie van de relatie met jezelf’, zei Deepak Chopra, de (Indiase schrijver van boeken over spiritualiteit, alternatieve geneeskunde en ayurveda).

Zo zijn er nog veel meer leerzame uitspraken van auteurs, psychotherapeuten en filosofen.

Vraag jezelf eens af, als je nu vrijgezel zou zijn of je weer opnieuw zou beginnen met deze partner, wáár ben je dan voor gevallen? Wat is er gebeurd van toen onderweg naar nu, wat mis je nu wat er toen wel was? Wat is er in of bij de ander veranderd en ben jij nog wel dezelfde die je eerder was?

Word je gelukkiger zonder deze relatie of wil je er nog energie in steken? Is er nog steeds een vlammetje, zoals dat ooit voor het eerst oplaaide tot een groot vuur?

Wonderen bestaan niet

Er is een verschil tussen wie je bent, wat je wil zijn en wat je doet. En je gedachten bepalen vaak hoe je je voelt. En daarom is er in elke goede relatie sprake van ‘teamwork’.

Wonderen bestaan niet, ik weet het. Daarmee is nog niet gezegd dat je niet eens mag dromen. Stel, je wordt morgen wakker en alles is zoals jij wil dat het is. Waar ben je dan, met wie, wat doe je (anders) en wat is er nog meer? Wat doen de mensen om je heen dan anders? Waaraan merk je dat en heel belangrijk: wat is jouw aandeel hierin?

Lukt het dan allemaal nog niet? Misschien is het dan maar beter om inderdaad afscheid te nemen. En heeft corona je alleen maar het zetje gegeven er eerder en goed over na te denken. Liever alleen dan eenzaam binnen je relatie toch?

Besef overigens dat na een levensgebeurtenis, groot, klein, leuk of niet, er sprake zal zijn van een transitiefase. Die kan onder andere ook gevoelens van eenzaamheid geven en er is tijd nodig om daar overheen te komen. De duur van die fase is voor iedereen verschillend. Er is namelijk een verschil tussen alleen, eenzaam, langdurig eenzaam en sociaal isolement. Neem dus je tijd om nieuwe patronen te vormen.

Mocht je nog vragen hebben, stel ze gerust!

Marijke

Over de gastblogger

Marijke is coach en adviseur. Bij Coert Coaching en Advies kun je terecht met allerhande vragen over persoonlijke ontwikkeling, eenzaamheid, relaties en (het verlangen naar) verbondenheid. Marijke is ook een van The Brave Ones: zij zet zich als dappere denker en doener in voor mensen die zich alleen, eenzaam of geïsoleerd voelen. Een van haar favoriete quotes: “Echt vrienden zijn is volgens mij het belangrijkste onderdeel van elke relatie” (Truman Capote , Amerikaans schrijver).

 

Geplaatst op Geef een reactie

Verbondenheid in lockdown

We zitten massaal thuis, ons sociale leven staat opeens een laag pitje en voor veel mensen is het thuiswerken geblazen. Veel verandering in een korte tijd en veel onzekerheid. En dat is niet makkelijk. Het gekke is. Juist nu, voel ik me op een bepaalde manier, meer verbonden met de mensen om me heen dan anders. Die opvallende persoonlijke observatie wil ik graag met jullie delen. Herkenbaar of juist niet?

Ik voel me juist meer verbonden dan ooit…

We zitten allemaal in hetzelfde schuitje. Waar ik normaal eens in de zoveel tijd afsprak met vriendinnen om bij te kletsen en familie zag op verjaardagen, voelde ik nu de behoefte om aan iedereen te vragen hoe het met ze gaat. Hoe ervaren zij deze bijzondere omstandigheden? Gaat het goed? Kunnen ze mijn hulp gebruiken? Zo heb ik in één week al mijn vriendinnen uitgebreid gesproken op de app, een avondje video-gebeld, mijn opa en oma een appje gestuurd, een kaartje naar de opa en oma van mijn vriend verzonden en een digitale spelletjesavond met mijn ouders en broers gehad.

Ik merk dat ik regelmatig aan iedereen in mijn omgeving moet denken. Hoe gaat het mijn collega’s af die nu moeten thuiswerken, maar ook de kinderen hebben? Kan ik iets betekenen voor de buren? Zal ik mijn tantes eens opbellen om te vragen hoe het met ze gaat? Eigenlijk voel ik me meer betrokken bij de mensen die belangrijk voor mij zijn, dan “voor-corona”. Ik ervaar een bepaalde saamhorigheid en verbondenheid die ik eerst niet zo (bewust?) ervaarde.

Ik vind het geweldig om te merken dat er nu allerlei mooie initiatieven ontstaan. We letten op elkaar en denken er over na hoe we er toch samen wat van kunnen maken. Zo is er bij ons in de buurt een buurtapp ontstaan, waar we die eerst niet hadden en had mijn moeder het idee van die digitale spelletjesavond. Mijn broer woont in Den Haag en mijn ouders in een dorp in het zuiden van Brabant, dus zo vaak zijn we niet met z’n allen bij elkaar. Nu kwamen we door deze ‘speciale gelegenheid’ juist allemaal samen.

We hebben allemaal nu even heel weinig fysiek face-to-face contact, maar kunnen juist wel meer aandacht voor elkaar hebben. Er is gewoonweg minder ruis op de lijn. Ik ben bijvoorbeeld samen met mijn vriend de hele week thuis aan het werk. Dat is natuurlijk niet altijd makkelijk, maar eigenlijk ook wel heel gezellig. We maken bijvoorbeeld iedere dag tijd om samen te lunchen en zijn flink aan het klussen in huis. Ons leven speelt zich nu even niet af in sneltreinvaart en we hebben het eens minder druk. Ik zou het zo mooi vinden als we juist nu allemaal de tijd nemen om de verbondenheid met de mensen om ons heen op te zoeken. Weliswaar via de digitale weg. Wie kun jij in deze tijd nog eens extra bellen of een berichtje of kaartje sturen om te vragen hoe het met hem of haar gaat?

En voor iedereen die het moeilijk heeft in deze tijd. Je staat er niet alleen voor! Durf open te zijn over hoe jij deze tijd ervaart en ik beloof je: anderen zullen dit herkennen. Dat helpt ook met je verbonden voelen, herkenning van anderen. Deel hoe het met je gaat en vraag aan anderen hoe het met ze gaat. Hoe het écht met ze gaat. Dan komen we samen deze tijd wel door.

Over de gastblogger

Geplaatst op Geef een reactie

Marilien: ‘Brieven schrijven verbindt’

Marilien Mogendorff is theatermaker, regisseur en eigenlijk nog veel meer. Want Marilien schrijft ook. En precies dat is waar haar project Schrijven naar de Toekomst over gaat: schrijven. Brieven schrijven. Marilien ziet het liefst dat iedereen in Nederland aan het brieven schrijven slaat. ‘Met een brief houd je afstand en ben je toch dichtbij. Een briefwisseling is een persoonlijke ontmoeting.’

Dé vraag tijdens de lockdown

‘In maart was de eerste lockdown, zoals we allemaal weten. De dag na mijn verjaardag begon die. Die week was vol met afzeggingen van mijn werk. Ik ben theatermaker, regisseur, actrice. Je begrijpt: mijn werk viel weg. In eerste instantie ervaarde ik onrust en stress. Totdat ik hoorde over een toelage van de regering. Ik kon weer even ontspanning voelen. Maar daarna kwam al snel de vraag: wát ga ik nu doen?

Ik had ineens tijd om na te denken over wat ik wil. Ik wilde al jaren mijn eigen stichting oprichten, om voorstellingen te maken en projecten neer te zetten, met speciale aandacht voor maatschappelijke kwesties en kunst. En omdat ik de waarde ken van brieven schrijven door een ander project, zag ik ineens de mogelijkheid om deze bijzondere tijd te vangen in een landelijk brievenproject over het coronatijdperk. Was het niet het ultieme middel om te verbinden terwijl je afstand houdt?’

Zwart en wit, kolonialisme en racisme

‘Niet lang daarvoor werkte ik aan een brievenproject met een collega theatermaker. Hij is een zwarte theatermaker met een Surinaamse achtergrond; ik ben een witte Nederlandse theatermaker met familie die in de voormalige koloniën heeft geleefd. We besloten elkaar brieven te schrijven over onze ervaringen met en kijk op racisme en kolonialisme. Uiteindelijk gingen er zo’n 70 brieven heen en weer. Het was intensief, maar tegelijk zo mooi om zo genuanceerd en open met elkaar in gesprek te zijn zonder directe reacties. De waarde van de briefwisseling was groot als het gaat om begrip en nuance van moeilijke onderwerpen.’

Wauw. Dat klinkt prachtig. Wat deed het schrijven van al die brieven met jullie?

‘Door de tijd te nemen om onze gedachten erover te laten gaan voordat we woorden op papier zetten, creëerden we een veilige ruimte. Het schrijven van een brief verstilt. Het vertraagt. Een brief geeft rust en tijd om met elkaar in dialoog te gaan over onderwerpen die zo moeilijk kunnen zijn. Zonder meteen een reactie of oordeel te krijgen.’

Tijdgeest vangen

‘Ik dacht: Waarom gaat niet heel Nederland brieven schrijven over de fase waar we nu in zitten? De coronapandemie en de lockdown zijn lastig voor mensen die alleen zijn, maar ook voor mensen die in gezinnen zitten. We moeten nu al maandenlang massaal thuisblijven en thuiswerken. Maar ondertussen gebeuren er ook mooie dingen. Ondertussen worden de luchten en de grachten schoon. Dat is toch iets om bij stil te staan? Ik wilde iets bedenken waarmee we deze tijdgeest kunnen vangen in een soort tijdcapsule. Misschien kunnen we ervan leren door er brieven over te schrijven en daarmee vast te leggen wat we als mensheid meemaken.’

Brieven brengen verbinding

‘Door brieven ontmoet je mensen. Het is een mooie, intieme manier om contact te maken. Het is heel fijn om een brief op de deurmat te krijgen. Schrijven naar de Toekomst is een inclusief project waar iedereen aan mee kan doen. Niemand hoeft zich belemmerd te voelen door taal of niveau. We hebben echt deelnemers van allerlei achtergronden. Vluchtelingen; zij krijgen bijvoorbeeld hulp van mensen bij het opschrijven. Ook mensen uit het zakenleven, het onderwijs, de kunst, de muziekwereld en de zorg. De mensen die elkaar brieven schrijven hebben raakvlakken, maar ook verschillen. Sommigen spreken brief in, anderen sturen brieven per post of maken de brief als Word-document. Het mag allemaal.

Je kunt je in een brief herkennen en je laten verwonderen. Dat verbindt. Het is ook een tegengeluid voor de vluchtige en snelle online contacten. Brieven schrijven vertraagt. Een voorbeeld is een alleenstaande moeder met drie kinderen die hele ingewikkelde uitdagingen tegenkomt in de lockdown. Ze schrijft zo mooi maar ook zo schrijnend. Daar halen anderen herkenning uit. En wat ze schrijft is menselijk, bovendien. Dit project geeft positieve energie en brengt verbinding.’

Crowdfunding

Schrijven naar de Toekomst voert op dit moment een crowdfundingcampagne. Marilien en haar (veelal op vrijwillige basis betrokken) collega’s willen zoveel mogelijk persoonlijke aandacht kunnen blijven geven aan alle schrijvers. Maar dat zijn er inmiddels meer dan 160, en dat aantal groeit. ‘We willen zorgvuldig matchen. We willen een platform neerzetten, en de brieven ook gaan delen met publiek. Dat doen we om de tijdsgeest vast te leggen en te laten zien wat er gebeurt in Nederland. En mensen stimuleren om ook te schrijven. Een mooi plan, maar dit kost natuurlijk tijd en geld. Met de donaties kunnen we dit plan realiseren.’

Je kunt Schrijven naar de Toekomst steunen op de crowdfundingpagina van Schrijven naar de Toekomst bij Voordekunst.